Bijeenkomst: PIANOo-congres 2012
Bijeenkomst: PIANOo-congres 2012
Prestatiemeten
Werkwijze bij Rijkswaterstaat
7 juni 2012
Wat is prestatiemeten?
• Prestatiemeten stelt de kwaliteit van het proces van samenwerking waarmee de opdrachten worden gerealiseerd centraal.
• Prestatiemeten omvat het meten op welke wijze aan de contractuele verplichtingen wordt voldaan tijdens de uitvoering van de opdracht. Daarbij ligt de focus op houding en gedrag.
Prestatiemeten richt zich op de performance: de kwaliteit van het proces. De performance behelst de wijze waarop het proces om te komen tot een prestatie is verwezenlijkt.
Er worden dus geen contractuele prestaties gemeten.
Wat wordt beoogd met prestatiemeten?
• Bijdrage aan een beter functionerende relatie tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers in de bouwsector.
• Verminderen van de faalkosten in de bouw bij zowel de opdrachtgever als bij de opdrachtnemer.
• Voorkomen van miscommunicatie tussen de opdrachtgever en de opdrachtnemer over zowel het project als het wederzijds verwachtingspatroon inzake de samenwerking.
• Het versterken van een klantgerichte opstelling van de opdrachtnemers.
• Het inrichten van een proces van ranking van opdrachtnemers om de goed presterende opdrachtnemers op het werk te krijgen.
Waar wordt de prestatie op beoordeeld?
In het Opdrachtgeversforum in de bouw is afgesproken de performance te beoordelen aan de hand van in ieder geval de volgende vier aspecten:
• Planmatig werken;
• Deskundigheid en kwaliteit;
• Samenwerking, communicatie en organisatie;
• Veiligheid en gezondheid.
Op contractniveau beoordeelt Rijkswaterstaat twee extra aspecten:
• Documentatie;
• Kwaliteitsmanagement.
Dubbele eenzijdigheid (1/3)
De basis voor het bespreken van elkaars functioneren
• De dubbele eenzijdigheid van de contractmeting houdt in dat zowel de opdrachtgever als de opdrachtnemer afzonderlijk van elkaar, maar betrekking hebbend op dezelfde meetperiode, eenzelfde vragenlijst invullen.
• De verschillen en overeenkomsten in perceptie zijn op deze wijze direct zichtbaar en bieden gelegenheid tot het bespreken van elkaars functioneren.
Dubbele eenzijdigheid (2/3)
De basis voor het bespreken van elkaars functioneren
• Na de totstandkoming van de ‘dubbele contractmeting’ bespreken de contractmanager van de opdrachtgever en de contractmanager van de opdrachtnemer gezamenlijk de resultaten tijdens een regulier voortgangsgesprek.
• Dit gesprek – of anders gezegd dialoog - is primair bedoeld voor kwaliteitsverbetering tijdens de contractuitvoering.
Dubbele eenzijdigheid (3/3)
De basis voor het bespreken van elkaars functioneren
• De contractmeting van de opdrachtgever over het functioneren van de opdrachtnemer wordt eenzijdig door de opdrachtgever vastgesteld. Naast bron voor het bespreken van elkaars functioneren vormt deze contractmeting de basis voor beoordeling op contractniveau en aggregatie naar bedrijfsniveau.
• Er is zodoende sprake van een gezamenlijke dialoog over elkaars functioneren, maar een eenzijdige beoordeling.
Werking van de methode
Contact met de markt en onderling overleg heeft geleid tot een begrippenkader dat is afgestemd op gebruik door publieke opdrachtgevers en draagvlak bij opdrachtnemers:
Begrip | Betreft | Fase |
1. Contractmeting | Contract | Uitvoering |
2. Contractkwartaalscore | Contract | Uitvoering |
3. Bedrijfskwartaalscore | Bedrijf | Ranglijst |
4. Uitvoeringsperformance | Bedrijf | Selectie |
5. Contracteindscore | Contract | Uitvoering |
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode: contractmeting
• De contractmeting betreft de meting op contractniveau. De contractmeting van de opdrachtgever over de opdrachtnemer vormt de basis voor bijsturing en dient als bron voor het samenstellen van de contractkwartaalscore.
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode: contractkwartaalscore
• De contractkwartaalscore vormt de basis voor bijsturing en dient als bron voor het samenstellen van de uitvoeringsperformance.
• De contractkwartaalscore betreft het rekenkundig gemiddelde van de som van de valide contractmetingen van een contract in een kwartaal. Bij Rijkswaterstaat betreft dit minimaal een tot maximaal drie metingen.
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode: bedrijfskwartaalscore
• De bedrijfskwartaalscore vormt de basis voor het samenstellen van een ranglijst.
• De bedrijfskwartaalscore betreft het rekenkundig gemiddelde van de contractkwartaalscores van een bedrijf. Om de bedrijfskwartaalscore te kunnen samenstellen moet er sprake zijn van contractkwartaalscores van ten minste twee contracten.
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode: uitvoeringsperformance
• De uitvoeringsperformance wordt - in tegenstelling tot de contracteindscore - tijdens de contractuitvoering samengesteld en is bedoeld voor gebruik bij nadere selectie bij toekomstige aanbestedingen.
• De uitvoeringsperformance betreft het voortschrijdend gewogen gemiddelde van de som van de laatste vijf bedrijfskwartaalscores van een bedrijf, waarbij het jongste kwartaal het zwaarst (100 procent) weegt en het oudste kwartaal het lichtst (20 procent).
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode: contracteindscore
• In geval van een verlengingsclausule wordt de (fictieve) contracteindscore gebruikt om te toetsen of de opdrachtnemer in aanmerking komt voor verlenging.
• De contracteindscore betreft het rekenkundig gemiddelde van alle contractkwartaalscores. De contracteindscore omvat de daadwerkelijke performance gedurende de gehele looptijd van het contract.
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Werking van de methode
opdrachtgever
Eenmalig vergaren en meervoudig gebruik van de antwoorden:
Contractniveau: • dialoog • (fictieve) contractein1dscore Bedrijfsniveau: • contractkwartaalscore • bedrijfskwartaalscore • uitvoeringsperformance | Contractniveau: • dialoog 2 |
Contractniveau: | Contractniveau: |
• dialoog 3 | • dialoog 4 |
Opdrachtgever | |
• contractkwartaalscore | |
• opdrachtgever | |
• opdrachtgeversperformance |
beantwoording door
opdrachtnemer
opdrachtnemer opdrac htgever
vragen over
Contractmeting | Contractkwartaalscore | Bedrijfskwartaalscore | Uitvoeringsperformance | Contracteindscore |
Vragenlijst
De vragenlijst bevat vragen over de opdrachtnemer én opdrachtgever. Beide partijen vullen de hele vragenlijst ieder afzonderlijk in; dus ook de vragen over de eigen organisatie worden beantwoordt.
Elke vraag heeft vaste antwoordmogelijkheden die gelijkstaan aan een houding en gedrag van:
Antwoord | Houding en gedrag | Score |
A | Passief | 1 |
B | Reactief | 4 |
C | Actief | 7 |
D | Proactief | 10 |
7,1 indien geen gewogen gemiddelde zou worden gebruikt.
6,48
6,77
7,13
7,43
7,63
Voorbeeld verbetervermogen op basis
van de bedrijfskwartaalscore
8,0
7,8
7,6
7,4
7,2
7,0
6,8
6,6
6,4
6,2
6,0
Voorbeeld verbetervermogen
Kwartaal | Score | Gewicht |
2011-Q2 | 6,48 | 20% |
2011-Q3 | 6,77 | 40% |
2011-Q4 | 7,43 | 60% |
2012-Q1 | 7,13 | 80% |
2012-Q2 | 7,63 | 100% |
Uitvoeringsperformance: 7,3 |
Vragen over de opdrachtnemer en vragen over de opdrachtgever
Vragen over functioneren opdrachtnemer | Xxxxxx over functioneren opdrachtgever | ||
Aspect | Subaspect | ||
1 | A. Planmatig werken | Kwaliteit van de planning | - |
2 | Beheersing van planning | 16 | |
3 | B. Deskundigheid en kwaliteit | Werken volgens kwaliteits- of projectmanagementplan | - |
4 | Bekwaamheid en bewustzijn | 17 | |
5 | Beheersing van xxxxxx’x | 18 | |
6 | C. Samenwerking, communicatie en organisatie | Kwaliteit van samenwerking | 19 |
7 | Werkrelatie | 20 | |
8 | Bespreken van wijzigingen | 21 | |
9 | Communicatie met de omgeving | 22 | |
10 | Verantwoordelijkheid en bevoegdheid | 23 | |
11 | Wet arbeid vreemdelingen (Wav) | - | |
12 | D. Veiligheid en gezondheid | Milieu en gezondheid | - |
13 | E. Documentatie | Kwaliteit van de documentatie | - |
14 | F. Kwaliteitsmanagement | Beheersing van werkzaamheden | 24 |
15 | Verbetering en tevredenheid | 25 |
7. Hoe kan de onderlinge werkrelatie in de achterliggende periode worden omschreven vanuit het perspectief van de opdrachtnemer?
a. De werkrelatie was slecht. Discussies zorgden voor een niet-prettige sfeer en mogelijk zelfs irritatie. De opdrachtgever luisterde niet goed naar de wensen van de opdrachtnemer.
b. De werkrelatie was niet optimaal, maar wel werkbaar. Met moeite konden de wensen van de opdrachtnemer kenbaar gemaakt worden.
c. Er was sprake van een normale werkrelatie. De wensen van de opdrachtnemer konden kenbaar worden gemaakt en er werd redelijk naar gehandeld.
d. De samenwerking was professioneel. De wensen van de opdrachtnemer konden kenbaar gemaakt worden en er werd goed naar gehandeld. Discussies waren opbouwend.
Vragen over de opdrachtnemer | Planmatig werken | Deskundigheid en kwaliteit | Samenwerking, communicatie en organisatie | Veiligheid en gezondheid | Documentatie | Kwaliteitsmanagement | ||||||||||
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
Steunpunt prestatiemeten Rijkswaterstaat
• Per 2013 wordt een steunpunt prestatiemeten bij Rijkswaterstaat operationeel met als doelen:
– aanspreekpunt voor de opdrachtgever en de opdrachtnemer
– methode en het meetinstrument beheren en de continuïteit en uniformiteit van het gebruik borgen
– methode en het meetinstrument evalueren en verbeteren.
– methode voortdurend af te stemmen met overige instrumenten in het kader van werken onder kwaliteitsborging
– aanspreekpunt voor het indienen van bezwaren
Dubbele eenzijdigheid in de praktijk
Praktijkvoorbeeld prestatiemeten
Oordeel OVER FUNCTIONEREN VAN DE OPDRACHTNEMER | TOTAAL | ||
Bedrijfsnaam | Contract | Beoordeeld door | |
Bedrijf A | C ontract 1 | Rijkswaterstaat | 6,9 |
Opdrachtnemer | 8,0 | ||
Bedrijf B | C ontract 2 | Rijkswaterstaat | 7,8 |
Opdrachtnemer | 7,5 | ||
Bedrijf C | C ontract 3 | Rijkswaterstaat | 4,0 |
Opdrachtnemer | 6,7 | ||
Bedrijf D | C ontract 4 | Rijkswaterstaat | 8,6 |
Opdrachtnemer | 8,6 | ||
Oordeel OVER FUNCTIONEREN VAN RIJKSWATERSTAAT | TOTAAL | ||
Bedrijfsnaam | Contract | Beoordeeld door | |
Bedrijf A | C ontract 1 | Rijkswaterstaat | 8,1 |
Opdrachtnemer | 6,5 | ||
Bedrijf B | C ontract 2 | Rijkswaterstaat | 8,0 |
Opdrachtnemer | 6,1 | ||
Bedrijf C | C ontract 3 | Rijkswaterstaat | 5,8 |
Opdrachtnemer | 7,0 | ||
Bedrijf D | C ontract 4 | Rijkswaterstaat | 8,2 |
Opdrachtnemer | 7,9 | ||
Gemiddelde score over Rijkswaterstaat | Rijkswaterstaat | 7,5 | |
Opdrachtnemer | 6,9 |
Zwarte tekstkleur geldt als beoordeling, rode tekstkleur is bedoeld voor de dialoog.
De opdrachtnemer krijgt van RWS een 4,0, terwijl de opdrachtnemer zichzelf een 6,7 geeft.
RWS krijgt van de opdrachtnemer een 7,0, terwijl RWS zichzelf een 5,8 geeft.
Dubbele eenzijdigheid in de praktijk
teindscore
opdrachtgever
Praktijkvoorbeeld prestatiemeten
Contractniveau: • dialoog 4,0 • (fictieve) contrac Bedrijfsniveau: • contractkwartaalscore • bedrijfskwartaalscore • uitvoeringsperformance | Contractniveau: • dialoog 5,8 | |
Contractniveau: | Contractniveau: | |
• dialoog | 6,7 | • dialoog 7,0 |
Opdrachtgever | ||
• contractkwartaalscore | ||
• opdrachtgever | ||
• opdrachtgeversperformance |
beantwoording door
opdrachtnemer
opdrachtnemer opdrac htgever
vragen over
Dubbele eenzijdigheid in de praktijk
Oordeel OVER FUNCTIONEREN VAN DE OPDRACHTNEMER TOTAAL
Bedrijfsnaam Contract Beoor
deeld door
Bedrijf A C ontract 1 Rijkswaterstaat 6,9
Opdrachtnemer 8,0
Bedrijf C C ontract 3 Rijkswaterstaat 4,0
Opdrachtnemer 6,7
Oordeel OVER FUNCTIONEREN VAN RIJKSWATERSTAAT TOTAAL
Bedrijfsnaam Contract Beoor
deeld door
Bedrijf A C ontract 1 Rijkswaterstaat 8,1
Opdrachtnemer 6,5
Bedrijf C C ontract 3 Rijkswaterstaat 5,8
Opdrachtnemer 7,0
Praktijkvoorbeeld prestatiemeten
Oordeel OVER DE OPDRACHTNEMER | Per aspect | ||||||||
80% | 20% | ||||||||
Bedrijfsnaam Beoordeeld door | Planmatig werken | Deskundigheid en kwaliteit | Samenwerking, | Veiligheid en gezondheid | Documentatie | Kwaliteit | |||
communicatie | |||||||||
en organisatie | |||||||||
Bedrijf A Rijkswaterstaat Opdrachtnemer | 4,0 7,0 | 7,0 7,0 | 7,3 8,3 | 7,0 7,0 | 7,0 7,0 | 5,8 10,0 | |||
Bedriijjff B | CRoijnktsrwacate2rstaa | tRijksw | atersta8a,t5 | 7,8 7,0 | 7,4 | 9,0 | 7,0 | 8,8 | |
Opdrachtneme | rOpdrac | htnem8e,r5 | 7,5 10 | ,0 | 6,1 | 9,0 | 7,0 | 7,0 | |
Bedrijf C Rijkswaterstaat Opdrachtnemer | 4,0 8,5 | 5,0 9,0 | 6,0 7,0 | 5,0 8,0 | - - | 2,4 8,8 | |||
Bedriijjff D | CRoijnktsrwacate4rstaa | tRijksw | atersta1a0t,0 | 8,6 9,0 | 8,7 | 9,0 | 7,0 | 8,8 | |
Opdrachtneme | rOpdrac | htnem1e0r,0 | 8,6 7,0 | 8,7 | 9,0 | 10,0 | 7,0 | ||
Oordeel OVER RIJKSWATERSTAAT | Per aspect | ||||||||
80% | 20% | ||||||||
Bedrijfsnaam Beoordeeld door | Planmatig werken | Deskundigheid en Kwaliteit | Samenwerking, | Veiligheid en gezondheid | Documentatie | Kwaliteit | |||
communicatie | |||||||||
en organisatie | |||||||||
Bedrijf A Rijkswaterstaat Opdrachtnemer | 7,0 - | 7,0 7,0 | 8,3 8,3 | 7,0 4,0 | - - | 10,0 6,4 | |||
Bedriijjff B | CRoijnktsrwacate2rstaa | tRijksw | atersta7a,t0 | 8,0 9,0 | 7,0 | 10,0 | - | 8,2 | |
Opdrachtneme | rOpdrac | htnem4e,r0 | 6,1 5,0 | 8,3 | 7,0 | - | 3,4 | ||
Bedrijf C Rijkswaterstaat Opdrachtnemer | 7,0 7,0 | 5,0 7,0 | 6,1 7,4 | 7,0 7,0 | - - | 4,0 6,4 | |||
Bedriijjff D | CRoijnktsrwacate4rstaa | tRijksw | atersta4a,t0 | 8,2 10 | ,0 | 8,3 | 7,0 | - | 10,0 |
Opdrachtneme | rOpdrac | htnem7e,r0 | 7,9 4,7 | 9,1 | 7,0 | - | 7,0 | ||
Gemiddelde score over Rijkswaterstaat | Rijkswaterstaat | 7,5 | |||||||
Opdrachtnemer | 6,9 |
Dubbele eenzijdigheid in de praktijk
Praktijkvoorbeeld prestatiemeten
Oordeel OVER DE OPDRACHTNEMER Per aspect
Oordeel OVER DE OPDRACHTNEMER Per vraag
Plan
wer
80%
2x 2x
5x 12x 8x
20%
Bedrijfsnaam Beoordeeld door
Bedrijfsnaam Beoordeeld door
1 2 3
4 5 6
7 8 9
10 11
12 13 14
15 16 Documentatie
Kwaliteit
matig Desk
ken en
undigheid Samenwerk kwaliteit communica
en organis
ing, Vei tie g
atie
ligh ezon
eid en dheid
Bedrijf A Rijkswaterstaat 4,0 7,0 7,3 7,0
Opdrachtnemer 7,0 7,0 8,3 7,0
Bedrijf A Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
4 4 7 7 7
7 7 7 7 7
7 10 7
7 10 7
7 10 7
7 10 7 7
7 7 7 4
7 7 10 10
7,0
7,0
5,8
10,0
Bedrijf B
Rijkswaterstaat
7 180,5 7 7
7 7,0 7
7 7 77,410 10 7
79,010 7
7,0
8,8
Opdrachtnemer
7 180,5 10
10 10
140,0 7
7 7 46,1 7 10 7
79,0 7 7
7,0
7,0
Bedrijf C Rijkswaterstaat 4,0 5,0 6,0 5,0
Opdrachtnemer 8,5 9,0 7,0 8,0
Bedrijf C Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
4 4
10 7
4 7 4 4
7 10 10 7
7 10
7 7
4 10
7 7 7
4 7
7 10
4 -
10 7 -
2,4
8,8
Bedrijf D
Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
10 10 ,010 10
10 10 ,0 7 7
7 190,0 10 10
7 170,0 10 7
7 108,7 4 10
7 108,7 7 10
7 79,010 7
7 109,0 7 7
7,0
10,0
8,8
7,0
Oordeel OVER RIJKSWATERSTAAT Per aspect
Oordeel OVER RIJKSWATERSTAAT
Per vraag
Plan
wer
matig Deskund ken en
Kwali
igheid Samenwerk
communica
teit en organis
ing,
tie Vei
atie g
80%2x 2x 3x 3x
ligh ezon
eid en dheid
12x 8x
20%
Bedrijfsnaam Beoordeeld door
Bedrijfsnaam Beoordeeld door
- 17 -
18 19 -
20 21 22
23 24 25 -
- 26
27 Documentatie
Kwaliteit
Bedrijf A Rijkswaterstaat 7,0 7,0 8,3 7,0
Opdrachtnemer - 7,0 8,3 4,0
Bedrijf A Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
- 7 -
- -
7 7 -
7 7 -
7 10 7
7 10 7
7 7 7 -
4 10 4 -
- 10 10 -
- 4 10 -
10,0
6,4
Bedrijf B
Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
- 7,0 -
- 4,0 -
10 7
4 7
9-,0 7 7
5-,0 7 10
4 107,0 7 10 -
7 78,3 7 7 -
-10,07 10 -
-7,0 1 7 -
8,2
3,4
Bedrijf C Rijkswaterstaat 7,0 5,0 6,1 7,0
Opdrachtnemer 7,0 7,0 7,4 7,0
Bedrijf C Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
- 7 -
- 7 -
4 7 - 4 7
7 7 - 10 7
7 7 4 7 -
7 10 4 7 -
- 4 4 -
- 4 10 -
4,0
6,4
Bedrijf D
Rijkswaterstaat Opdrachtnemer
- 4,0 -
- 7,0 -
10 10
7
1-0,010
4-,7 10
7 10
10 7
108,3 7 7 -
109,1 7 7 -
-7,010 10 -
-7,0 7 7 -
10,0
7,0
Bezoek de website van Rijkswaterstaat
• Bezoek voor meer informatie over prestatiemeten bij Rijkswaterstaat de website op xxx.xxx.xx/xxxxxxxxxxxxxx
Bezoek de website van Rijkswaterstaat
Rijkswaterstaat
25 Prestatiemeten 7 juni 2012
26
Rijkswaterstaat Prestatiemeten
7 juni 2012
Vragen?