ลักษณะทวไปของการจานา˚ 1 องค์ประกอบของการจานา˚ 1 • องค์ประกอบทั่วไปของการจ˚าน˚า o สัญญา ▪ สิ่งที่ห้ามก˚าหนดในสัญญาจ˚าน˚า (ม. 756) o ผู้รับจ˚าน˚า o ผู้จ˚าน˚า o การส่งมอบสังหาริมทรัพย์ • ตัวอย่างค˚าพิพากษา 1111223 วิธีการจานา˚ 4 • การจ˚าน˚าทรัพย์ทั่วไป...
สารบัญ
ลักษณะทวไปของการจานา˚ | 1 |
องค์ประกอบของการจานา˚ | 1 |
• องค์ประกอบทั่วไปของการจ˚าน˚า o สัญญา ▪ สิ่งที่ห้ามก˚าหนดในสัญญาจ˚าน˚า (ม. 756) o ผู้รับจ˚าน˚า o ผู้จ˚าน˚า o การส่งมอบสังหาริมทรัพย์ • ตัวอย่างค˚าพิพากษา | 1 1 1 1 2 2 3 |
วิธีการจานา˚ | 4 |
• การจ˚าน˚าทรัพย์ทั่วไป (ม. 747) • การจ˚าน˚าตราสาร o การจ˚าน˚าตราสารทั่วไป (ม. 750) o การจ˚าน˚าตราสารชนิดออกให้บุคคลเพื่อเขาสั่ง (ม. 751) o การจ˚าน˚าตราสารชนิดออกให้แก่บุคคลโดยนาม และห้ามโอนโดยสลักหลัง (ม. 752) o การจ˚าน˚าใบหุ้นหรือใบหุ้นชนดิ ระบุชื่อ (ม. 753) o การปฏิบัติเมื่อหนี้ที่จ˚าน˚าถึงก˚าหนดก่อนหนปี้ ระ▇▇▇ (ม. 754) ▪ ทรัพย์สินทั่วไป (ม. 754 วรรค 1) ▪ เงิน (ม. 754 วรรค 2) • ตัวอย่างค˚าพิพากษา | 4 4 4 4 5 5 6 6 6 6 |
ขอบเขตของการจานา˚ | 7 |
• ขอบเขตของการจ˚าน˚า (ม. 748) | 7 |
▇▇▇▇▇หนาทของผรู้ บจานา˚ | 8 |
▇▇▇▇▇ของผรู้ บั จา˚ นา˚ | 8 |
• ▇▇▇▇▇▇▇▇รับช˚าระหนี้ก่อนเจ้าหนี้รายอื่น (ม. 282) • ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ (ม. 758) • ▇▇▇▇▇น˚าดอกผล▇▇▇▇▇▇▇มาช˚าระหนี้ (ม. 761) • ▇▇▇▇▇▇▇▇รับชดใช้ค่าใช้จ่ายในการบ˚า▇▇▇▇▇▇▇▇ทรัพย์จ˚าน˚า (ม. 762) | 8 8 8 9 |
หน้าที่ของผรู้ บจานา˚ | 9 |
• หน้าที่▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇จ˚าน˚า (ม. 759) • หน้าที่ไม่น˚าทรัพย์จ˚าน˚าออกใช้, ไม่ให้ผู้อื่นน˚าไปใช้ และไม่ให้ผู้อื่นเก็บรักษา (ม. 760) | 9 9 |
▇▇▇▇▇หนาทของผจู้ านา˚ | 10 |
• ▇▇▇▇▇ไถ่ถอนทรัพย์จ˚าน˚า • หน้าที่ไม่ท˚าให้▇▇▇▇▇▇▇▇จ˚าน˚าเสียหาย (ม. 755) | 10 10 |
การบงคับจานา˚ | 11 |
• การบังคับจ˚าน˚าทรัพย์ทั่วไป o ▇▇▇▇▇▇▇▇บังคับจ˚าน˚าได้ (ม. 764) o ไม่▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇บังคับจ˚าน˚า (ม. 765) • การบังคับจ˚าน˚าตั๋วเงิน (ม. 766) • การบังคับจ˚าน˚ากรณีมีทรัพย์จ˚าน˚าหลายสิ่ง • ผลของการบังคับจ˚าน˚า o ผลต่อหนี้ประธาน (ม. 767) o ผลต่อเจ้าของทรัพย์ที่แท้จริง (ม. 1332) • ตัวอย่างค˚าพิพากษา | 11 11 11 11 12 12 12 13 13 |
การระงับของการจานา˚ | 14 |
• หนี้ประธานระงับนอกเหนอจากอายุความ (ม. 769 (1)) • ผู้รับจ˚าน˚ายอมให้ทรัพย์จ˚าน˚ากลับไปสู่ความครอบครองของผู้จ˚าน˚า (ม. 769 (2)) • ตัวอย่างค˚าพิพากษา | 14 14 15 |
อายคุ วาม | 16 |
• อายุความเรียกร้องค่าใช้จ่ายหรือค่าเสียหาย (ม. 763) • การบังคับจ˚าน˚าเมื่อหนี้ประธานขาดอายุความ (ม. 193/27) | 16 16 |
ลักษณะทวไปของการจาน˚า
องค์ประกอบของการจ˚านา˚
องค์ประกอบทวั่ ไปของการจ˚าน˚า (ม. 747)
ผู้รับจ˚าน˚า ผู้จ˚าน˚า
สัญญาระหว่างผู้จ˚าน˚า
กับผู้รับจ˚าน˚า
ผู้รับจ˚าน˚า
ส่งมอบสังหาริมทรัพย์ ให้ผู้รับจ˚าน˚า
สัญญา
ประธาน
เพื่อเป็นประกันการช˚าระหนี้
จ˚ำน˚ำ
สัญญา
• การจ˚าน˚าเป็นสัญญาประเภทหนงึ่
• กฎหมายไม่ก˚าหนดให้การจ˚าน˚าต้องท˚าเป็นหนังสือหรือมีหลักฐานเป็นหนังสือ
o ▇▇▇▇ 1451/2503 - ลูกหนี้น˚าทรัพย์ไปจ˚าน˚าไว้กับเจ้าหนี้ โดย▇▇▇▇▇▇ท˚า▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇จ˚าน˚าไว้ การจ˚าน˚าก็มี▇▇▇▇▇▇▇▇▇
สิ่งที่ห้ามก˚าหนดในสญ
ญาจา
น˚า (ม. 756)
ก หนดช ระหนี้
จ˚านา˚
บังคับโดยวิธีกำรที่ กฎหมำยไม่ก˚ำหนด
• การตกลงในช่วงก่อนหนี้ถึงก˚าหนดช˚าระ ว่า ถ้าไม่มีการช˚าระหนี้ให้ผู้รับจ˚าน˚าเปน ทรัพย์จ˚าน˚าต่างจากกฎหมายก˚าหนด = ข้อตกลงไม่▇▇▇▇▇▇▇
เจ้าของ, จัดการ
ผู้รับจ˚านา˚
• ผู้รับจ˚าน˚าต้องเป็นเจ้าหนี้
• หนี้ประธานต้อง▇▇▇▇▇▇▇และฟ้องร้องบังคับได้
ผู้จ˚าน˚า
• ผู้จ˚าน˚าจะเป็นลูกหนี้หรือบุคคลภายนอกก็ได้
• ผู้จ˚าน˚าต้องเป็นเจ้าของทรัพย์, ได้รับความยินยอมจากเจ้าของทรัพย์ หรือเป็นตัวแทนของเจ้าของทรัพย์
o ถ้าผู้จ˚าน˚าไม่ใช่เจ้าของทรัพย์, ได้รับความยินยอมจากเจ้าของทรัพย์ หรือเป็นตัวแทนเจ้าของทรัพย์
ยังไม่บังคับจ˚ำน˚ำ บังคับจ˚ำน˚ำขำยทอดตลำดแล้ว
▇▇▇▇ของติดตำมเอำคืนได้ ผ
่ ้ ไปโดย▇▇▇▇ ▇ งคนื ก
เม่ือ
▇▇▇▇ของเด ใช้รำคำท่ีซือมำ
• ▇▇▇▇ 449/2519 – ผู้เช่าซื้อรถยังช˚าระค่าเช่าซื้อไม่ครบ แต่ได้น˚ารถไปจ˚าน˚าโดยผู้ให้เช่าซื้อไม่ยินยอม
ผู้ให้เช่าซื้อติดตามเอาคืนได้
• ▇▇▇▇ 631/2503 - เจ้าของรถฝากรถให้ผู้อื่นขาย และให้ผู้รับฝากแสดงออกเสมือนว่าเป็นสินค้าของ ตนเอง เมื่อผู้รับฝากน˚ารถนั้นไปจ˚าน˚า เจ้าของจะเอารถคืนได้ต้องไถ่ถอนจ˚าน˚า
การส่งมอบสังหาริมทรพย
• ม. 140 สังหาริมทรัพย์ คือ ทรัพย์สินที่ไม่ใช่อสังหาริมทรัพย์และ▇▇▇▇▇▇▇▇เกี่ยวกับทรัพย์สินนั้น
(ม. 139 อสังหาริมทรัพย์ คือ ที่ดิน, ทรัพย์ติดที่ดิน▇▇▇▇หรือเป็นอันเดียวกับที่ดิน และ ▇▇▇▇▇▇▇▇เกี่ยวกับ ที่ดินหรือทรัพย์ที่ติดที่ดินหรือเป็นอันเดียวกับที่ดินนั้น)
• หากไม่มีการส่งมอบทรัพย์ จะไม่ใช่การจ˚าน˚า
• การส่งมอบโฉนดที่ดิน, ทะเบียนเรือ, หรือใบรับของคลังสินค้า ไม่ใช่การจ˚าน˚าที่ดินตามโฉนด, เรือ หรือสินค้าในคลัง
• หากลูกหนี้ตกลงว่าจะส่งมอบทรัพย์เพื่อจ˚าน˚า แต่ไม่ด˚าเนินการ เจ้าหนี้มี▇▇▇▇▇▇▇▇▇บังคับช˚าระหนี้ได้ก่อน ก˚าหนดตาม ม. 193(2) หรือเรียกร้องให้ลูกหนี้ส่งมอบตาม ม. 213 วรรค 1
• ผู้จ˚าน˚าและผู้รับจ˚าน˚าตกลงให้ผู้อื่นเป็นผู้▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇จ˚านาได้ (ม. 749)
o ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ตกลงให้ผู้จ˚าน˚าเป็นผู้▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇จ˚าน˚า เพราะจะท˚าให้ทรัพย์จ˚าน˚ากลับไปสู่ ความครอบครองของผู้จ˚าน˚า ซึ่งท˚าให้การจ˚าน˚าสิ้นสุด ตาม ม. 769
• หากผู้จ˚าน˚ายังมี▇▇▇▇▇ใช้ประโยชน์ในทรัพย์จ˚า▇▇▇▇▇▇ ▇▇▇ไม่ใช่การส่งมอบทรัพย์
o ▇▇▇▇ 173/2495 - ผู้จ˚าน˚าน˚า▇▇▇▇▇▇ไปจ˚าน˚าไว้แก่ผู้รับจ˚าน˚า โดยมีข้อตกลงว่า ผู้รับจ˚าน˚า▇▇▇▇▇▇ น˚าไม้ไปเลื่อยขายได้ หากได้รับอนุญาตจากผู้รับจ˚าน˚า การด˚าเนินการดังกล่าวไม่ใช่การจ˚าน˚า ตามกฎหมาย
ตัวอย่างค˚าพพากษา
▇▇▇▇ 1451/2503 - ลูกหนี้น˚าทรพย์ไปจา
น˚าไวก
บเจา
หนี้ โดย▇▇▇▇ท
าหนงสือสัญญาจ˚านาไว
การจ˚าน˚าก็มผลสมบรณ
ลูกหนี้น˚าทรัพย์ไปจ˚าน˚าไว้กับเจ้าหนี้ แต่โต้แย้งว่าการจ˚าน˚า▇▇▇▇▇▇ท˚าหนังสือจึงเป็นโมฆะ แต่เนื่องจาก
กฎหมาย▇▇▇▇▇▇ก˚าหนดว่าการจ˚าน˚าต้องมีหลักฐานเป็นหนงั สือ เมื่อจ˚าเลยมอบทรัพย์สินให้เปน ก็ครบถ้วนเป็นการจ˚าน˚าแล้ว
ประกันการช˚าระหน
▇▇▇▇ 449/2519 – ผู้เช่าซื้อรถยังช˚าระคา ยินยอม ผู้ให้▇▇▇▇▇▇ตดตามเอาคน▇▇▇
▇▇▇▇▇▇▇▇▇ครบ แต่ไดน
˚ารถไปจา
น˚าโดยผให▇▇▇▇▇▇ไม
ผู้เช่าซื้อท˚าสัญญาเช่าซื้อรถจากเจ้าของรถ แต่ยังช˚าระค่าเช่าซื้อไม่ครบถ้วน ผู้ให้เช่าซื้อจึงยังเป็นเจ้าของ กรรมสิทธิ์รถยนต์ เมื่อผู้เช่าซื้อน˚ารถไปให้ผู้อื่นยึดถือเป็นประกันหนโดยผู้ให้เช่าซื้อไม่ยินยอมด้วย การจ˚าน˚านั้น ไม่ผูกผันผู้ให้เช่าซื้อ ผู้ให้เช่าซื้อติดตามรถคืนได้
▇▇▇▇ 631/2503 - เจ้าของรถฝากรถให้ผอ
ื่นขาย และให้ผร
บฝากแสดงออกเสมือนวา
เป็นสนคา
ของตนเอง เมื่อผู้รบฝากนา
รถนั้นไปจา
น˚า เจ้าของจะเอารถคน
ไดต
องไถถอนจา
น˚า
เจ้าของรถฝากรถให้ผู้อื่นขาย และให้ผู้รับฝากแสดงออกเสมือนว่ารถนั้นเป็นสินค้าของตนเอง เมื่อผู้รับฝากน˚ารถนั้นไปจ˚าน˚าต่อบุคคลภายนอกที่รับจ˚าน˚าโดย▇▇▇▇▇▇ เจ้าของรถจะเอารถคืน▇▇▇▇▇ต่อเมื่อ ได้ไถ่ถอนจ˚าน˚าแล้ว
▇▇▇▇ 173/2495 - ผู้จ˚าน˚าน˚า▇▇▇
▇▇ไปจ˚าน˚าไวแ
ก่ผร
บจา
น˚า โดยมีขอตกลงวา
ผู้รับจ˚านา
▇▇▇▇▇▇
น˚าไม้ไปเลอ
กฎหมาย
ยขายได้ หากไดร
บอนุญาตจากผร
บจ˚าน˚า การด˚าเนินการดงกลา
วไมใช่การจา
น˚าตาม
ผู้จ˚าน˚าได้น˚า▇▇▇▇▇▇ไปจ˚าน˚าไว้แก่ผู้รับจ˚าน˚า ผู้รับจ˚าน˚าได้▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇และให้คนดูแลโรงเลื่อยเป็น ผู้ดูแล โดยมีข้อตกลงว่า ผู้จ˚าน˚า▇▇▇▇▇▇น˚าไม้ไปเลื่อยขายได้ หากได้รับอนุญาตจากผู้รับจ˚าน˚า การด˚าเนินการ ดังกล่าว▇▇▇▇▇▇▇▇▇ไม้อยู่ในความครอบครองของผู้รับจ˚าน˚าหรือบุคคลภายนอก เพราะผู้จ˚าน˚าน˚าไม้ไปเลื่อยหรือ ขาย▇▇▇ ▇▇▇ไม่มีการจ˚าน˚า
วิธีการจ˚าน˚า
การจ˚าน˚าทรัพย์ทั่วไป (ม. 747)
ผู้รับจ˚าน˚า
จ˚ำน˚ำ
การจ˚าน˚าท˚าได้โดยส่งมอบสังหาริมทรัพย์ให้ผู้รับจ˚าน˚ายึดถือ
เพื่อเป็นประกันหน
การจ˚าน˚าตราสาร
• ตราสาร คือ เอกสารที่ใช้แทน▇▇▇▇▇หรือทรัพย์สิน + ท˚าขึ้นตามแบบที่กฎหมายก˚าหนด + โอนกันได้ โดยวิธีการของตราสารนั้น
o ▇▇▇▇ ตั๋วเงิน (ตั๋วแลกเงิน, เช็ค, ตั๋วสัญญาใช้เงิน), ใบหุ้น, ใบตราส่ง, ใบประทวนสินค้า
o เอกสารที่เป็นเพียงหลักฐานแห่ง▇▇▇▇▇ (▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇) ไม่ใช่ตราสาร (▇▇▇▇ 2051/2537)
ตราสาร
การจ˚าน˚าตราสารทวไป (ม. 750)
จ˚ำน˚ำ
ผู้รับจ˚าน˚า ลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
ส่งมอบตราสารให้ผู้รับจ˚าน˚า มีหนังสือ▇▇▇▇▇▇▇▇ลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
• หากไม่ท˚าตามวิธีการที่ก˚าหนดไว้ = การจ˚าน˚าเป็นโมฆะ
การจ˚าน˚าตราสารชนดออกให้บคคลเพอเขาสง (ม. 751)
ตราสาร
ผู้รับจ˚าน˚า
ส่งมอบตราสารให้ผู้รับจ˚าน˚า
• ไม่ต้อง▇▇▇▇▇▇▇▇ลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
สลักหลังการจ˚าน˚า
จ˚ำน˚ำ
• ถ้าไม่สลักหลักการจ˚าน˚า จะไม่▇▇▇▇▇▇ยกการจ˚าน˚าขึ้นต่อสู้กับบุคคลภายนอก
• ตราสารต้องไม่มีข้อความ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇
ตราสาร
ใบหุ้น
ทรัพย์สินทวไป ส่งมอบ
ตราสารทวไป
ส่งมอบ + มีหนังสอแจงลก
หนแห่งสทธ
ตราสารชนดออกให
ส่งมอบ + สลักหลง
ตราสาร
บุคคลเพื่อเขาสง
ตราสารชนดออกให บุคคลโดยนามและ ห้ามสลักหลงโอน
ใบหุ้น, ใบหุ้นชนด ระบุชื่อ
5
ส่งมอบ + จดลงตราสาร + แจ้งลกหนแห่งสทธ
ส่งมอบ + จดลงทะเบยนในสมุดของบรษท
การจ˚าน˚าตราสารชนดออกให้แกบ่ คคลโดยนาม และหา้ มโอนโดยสลักหลงั (ม. 752)
ผู้รับจ˚าน˚า
ตราสาร
จ˚ำน˚ำ
จดการจ˚าน˚า ลงตราสาร
ลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
จ˚ำน˚ำ
ส่งมอบตราสารให้ผู้รับจ˚าน˚า
แจ้งลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
• หากไม่แจ้งลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇ จะไม่▇▇▇▇▇▇ยกขึ้นต่อสู้ลูกหนี้แห่ง▇▇▇▇▇
• ตราสารประเภทนี้ คือ ตราสารที่ระบุชื่อผู้รับ + มีข้อความ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇
การจ˚าน˚าใบหุ้น หรือใบหนุ้ ชนดระบชุ ื่อ (ม. 753)
ผู้รับจ˚าน˚า
ส่งมอบใบหุ้นให้ผู้รับจ˚าน˚า
จ˚ำน˚ำ
จดลงทะเบียนการจ˚าน˚าในสมุดของบริษัท
ตามหลักการโอนหุ้นหรือหุ้นก
• การจ˚าน˚า▇▇▇▇▇▇▇▇▇ต้องท˚าหนังสือจ˚าน˚าเป็นหนงสือ
o ▇▇▇▇ 1729/2512 – การจ˚าน˚าหุ้นไม่ต้องท˚าเป็นหนงสือ
• ม. 1143 ห้ามบริษัทจ˚ากัด รับจ˚าน˚าหุ้นของตนเอง